ಬೆಂಗಳೂರು, ಜುಲೈ 25, 2026: ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಭಾರತೀಯನೂ ಹೆಮ್ಮೆಯಿಂದ ಎದೆಉಬ್ಬಿಸಿ ನೋಡುವ ‘ಇಸ್ರೋ’ ಸಂಸ್ಥೆ ಇಂದು ಒಂದು ಹೊಸ ಸವಾಲಿನ ಹಂತಕ್ಕೆ ಬಂದು ನಿಂತಿದೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ದೇಶದ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನು ಖಾಸಗಿ ಕಂಪನಿಗಳಿಗೆ ಮುಕ್ತವಾಗಿ ತೆರೆದುಕೊಡಲಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ‘ಸ್ಕೈರೂಟ್’ನಂತಹ ಖಾಸಗಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ರಾಕೆಟ್ ಉಡಾಯಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ, ರಿಲಯನ್ಸ್‌ನಂತಹ ದೊಡ್ಡ ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಸಾವಿರಾರು ಉಪಗ್ರಹಗಳನ್ನು ಉಡಾಯಿಸಲು ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಅನುಮತಿ ಸಿಗುತ್ತಿದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರ ತೆರಿಗೆ ಹಣದಿಂದ ಕಟ್ಟಲ್ಪಟ್ಟ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಆಸ್ತಿ-ಪಾಸ್ತಿಗಳು ಈಗ ಹಂತ ಹಂತವಾಗಿ ಖಾಸಗಿ ಉದ್ಯಮಿಗಳ ಕೈಸೇರುತ್ತಿವೆ.
ದಶಕಗಳಿಂದ ರಾಕೆಟ್ ಹಾಗೂ ಉಪಗ್ರಹಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸಿ ದೇಶಕ್ಕೆ ಹೆಸರು ತಂದಿತ್ತ ಇಸ್ರೋದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞರು ಈಗ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಬಳ ಹಾಗೂ ಸವಲತ್ತುಗಳ ಆಸೆಗೆ ಬಿದ್ದು ಖಾಸಗಿ ಕಂಪನಿಗಳತ್ತ ಮುಖ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಇಸ್ರೋದಲ್ಲಿ ಅನುಭವಿಗಳ ಅಭಾವ ಎದುರಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಸರಕಾರವು ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳಿಗೆ ‘ಸ್ವಯಂ ನಿವೃತ್ತಿ ಕೊಡಬೇಡಿ’ ಎಂದು ಆದೇಶ ಹೊರಡಿಸುವ ಸ್ಥಿತಿ ಬಂದಿದೆ. ದೇಶದ ಕೋಟ್ಯಂತರ ಜನರ ಕನಸಾಗಿರುವ ‘ಗಗನಯಾನ್’ (ಮನುಷ್ಯನನ್ನು ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸುವ ಯೋಜನೆ), ಚಂದ್ರಯಾನ್-4 ನಂತಹ ಪ್ರಮುಖ ಸರಕಾರಿ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಇದರಿಂದ ತೊಂದರೆಯಾಗುವ ಆತಂಕ ಮೂಡಿದೆ.
ಈ ಹಿಂದೆ ‘ದೇವಾಸ್’ ಎಂಬ ಖಾಸಗಿ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಜೊತೆ ಇಸ್ರೋ ಒಪ್ಪಂದ ಮಾಡಿಕೊಂಡಾಗ, ‘ಇದು ದೇಶದ ಭದ್ರತೆಗೆ ಅಪಾಯ ಮತ್ತು ಸರಕಾರದ ಸ್ವತ್ತನ್ನು ಕಮ್ಮಿ ಬೆಲೆಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ’ ಎಂದು ದೊಡ್ಡ ಮಟ್ಟದ ವಿರೋಧ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿ ಆ ಒಪ್ಪಂದ ರದ್ದಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಇಂದಿನ ಸರಕಾರವು ಖಾಸಗಿ ಸ್ಟಾರ್ಟಪ್‌ಗಳಿಗೆ ಸಾವಿರಾರು ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿ ನಿಧಿ ನೀಡುತ್ತಾ, ಇಸ್ರೋದ ಪ್ರಯೋಗಾಲಯಗಳು ಹಾಗೂ ಉಡ್ಡಯನ ತಾಣಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಖಾಸಗಿಯವರ ಬಳಕೆಗೆ ತೆರೆದಿಟ್ಟಿದೆ. ದೇಶದ ಬಿಎಸ್ಎನ್ಎಲ್ (BSNL) ನಂತಹ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಬಲಹೀನಗೊಂಡು ಖಾಸಗಿ ನೆಟ್‌ವರ್ಕ್‌ಗಳು ಮೆರೆಯುತ್ತಿರುವಂತೆಯೇ, ಇಸ್ರೋಗೂ ಅದೇ ಸ್ಥಿತಿ ಬರಲಿದೆಯೇ ಎಂಬ ಆತಂಕ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಲ್ಲಿ ಮೂಡಿದೆ.
ಎಲ್ಲಕ್ಕಿಂತ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ, ಇದು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ನಾಗರಿಕನ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಗೌಪ್ಯತೆಯ ಪ್ರಶ್ನೆಯಾಗಿದೆ. ಇಸ್ರೋದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ಭದ್ರತಾ ತಪಾಸಣೆಯ ನಂತರ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಸೇರುತ್ತಿದ್ದ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಖಾಸಗಿ ಕಂಪನಿಗಳಿಗೆ ಹೋದಾಗ ದೇಶದ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ತಾಂತ್ರಿಕ ಮಾಹಿತಿಗಳು ಹೊರಬೀಳುವುದಿಲ್ಲವೇ? ಖಾಸಗಿ ಕಂಪನಿಗಳು ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶದಲ್ಲಿ ಉಪಗ್ರಹಗಳನ್ನಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ನಮ್ಮ ಭೂಮಿ, ಸಂಪನ್ಮೂಲ ಹಾಗೂ ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಮೇಲಿನ ಯಾವ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಯಾರಿಗೆ ಮಾರಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟ ಉತ್ತರವಿಲ್ಲ. ದೇಶದ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಕೇವಲ ಕೆಲವೇ ಖಾಸಗಿ ಕಂಪನಿಗಳ ಲಾಭಕ್ಕೆ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಬೇಕಿದೆ.