ಮಂಗಳೂರು, 30-10-2026 : ದೇಶದಲ್ಲಿ ವಾಹನಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ದಿನದಿಂದ ದಿನಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಅವಧಿ ಮುಗಿದ ಹಳೆಯ ವಾಹನಗಳನ್ನು ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ ವಿಲೇವಾರಿ ಮಾಡುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾತ್ರ ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಾಗಿಲ್ಲ. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ರಸ್ತೆ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಖಾಲಿ ಜಾಗಗಳಲ್ಲಿ ತುಕ್ಕು ಹಿಡಿದು ಬಿದ್ದಿರುವ ಹಳೆಯ ವಾಹನಗಳು ನಗರಗಳ ಸೌಂದರ್ಯಕ್ಕೆ ಧಕ್ಕೆ ತರುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಪರಿಸರ ಮಾಲಿನ್ಯಕ್ಕೂ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತಿವೆ. ರಸ್ತೆ ಸಾರಿಗೆ ಮತ್ತು ಹೆದ್ದಾರಿಗಳ ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ದೇಶದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 39 ಕೋಟಿ ನೋಂದಾಯಿತ ವಾಹನಗಳಿದ್ದು, ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಅರ್ಧದಷ್ಟು ವಾಹನಗಳ ಜೀವಿತಾವಧಿ 2030ರ ವೇಳೆಗೆ ಮುಕ್ತಾಯಗೊಳ್ಳುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ.
ಹಳೆಯ ಮತ್ತು ಅಸಮರ್ಥ ವಾಹನಗಳು ಹೊಸ ವಾಹನಗಳಿಗಿಂತ 10ರಿಂದ 12 ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚು ಮಾಲಿನ್ಯ ಉಂಟುಮಾಡುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ ಎಂದು ಸರಕಾರದ ಸಂಸತ್ ಹೇಳಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಹಳೆಯ ವಾಹನಗಳನ್ನು ಹಂತಹಂತವಾಗಿ ವಿಲೇವಾರಿ ಮಾಡಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರಕಾರ ವಾಹನ ಗುಜರಿ ನೀತಿಯನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿದೆ. ಆದರೆ, ಅಧಿಕೃತ ವಾಹನ ಗುಜರಿ ಕೇಂದ್ರಗಳ ಕೊರತೆ, ಸೂಕ್ತ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯದ ಅಭಾವ, ದಾಖಲೆಗಳ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿನ ಸಂಕೀರ್ಣತೆ ಹಾಗೂ ವಾಹನ ಮಾಲಕರಿಗೆ ದೊರೆಯುವ ಆರ್ಥಿಕ ಪ್ರಯೋಜನಗಳಲ್ಲಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸದಿಂದಾಗಿ ಈ ಯೋಜನೆ ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಯಶಸ್ಸು ಕಂಡಿಲ್ಲ.
ನೀತಿ ಆಯೋಗದ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ದೇಶದಲ್ಲಿ ಅಗತ್ಯವಿರುವ 235 ನೋಂದಾಯಿತ ವಾಹನ ಗುಜರಿ ಸೌಲಭ್ಯಗಳ ಪೈಕಿ ಕೇವಲ 129 ಕೇಂದ್ರಗಳು ಮಾತ್ರ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿವೆ. ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 18 ಕೇಂದ್ರಗಳ ಅಗತ್ಯವಿದ್ದರೂ ಕೇವಲ ಮೂರು ಕೇಂದ್ರಗಳು ಮಾತ್ರ ಲಭ್ಯವಿವೆ. ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ವಿಲೇವಾರಿ ಮಾಡಬೇಕಾದ ಸುಮಾರು 14.36 ಲಕ್ಷ ವಾಹನಗಳಿದ್ದು, 2026ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ವೇಳೆಗೆ ಕೇವಲ 16,904 ವಾಹನಗಳು ಮಾತ್ರ ವಿಲೇವಾರಿಯಾಗಿವೆ ಎಂಬ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ನಿಧಾನಗತಿಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. ಅಧಿಕೃತ ಗುಜರಿ ಕೇಂದ್ರಗಳಿಗಿಂತ ಅನಧಿಕೃತ ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಹಣ ದೊರೆಯುವ ಕಾರಣ ವಾಹನ ಮಾಲಕರು ಅತ್ತ ಆಕರ್ಷಿತರಾಗುತ್ತಿರುವುದೂ ಮತ್ತೊಂದು ಸವಾಲಾಗಿದೆ.
ಅನಧಿಕೃತವಾಗಿ ವಾಹನಗಳನ್ನು ಕಳಚಿ ಬಿಡಿಭಾಗಗಳನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಟರಿ, ಎಂಜಿನ್ ಆಯಿಲ್, ಟೈರ್, ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಹಾಗೂ ಇತರ ಅಪಾಯಕಾರಿ ತ್ಯಾಜ್ಯಗಳನ್ನು ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ ಸಂಸ್ಕರಿಸದಿದ್ದರೆ ಮಣ್ಣು ಮತ್ತು ಅಂತರ್ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯ ಉಂಟಾಗುವ ಅಪಾಯವಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಅಧಿಕೃತ ಗುಜರಿ ಕೇಂದ್ರಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು, ವಾಹನ ಮಾಲಕರಿಗೆ ಸೂಕ್ತ ಆರ್ಥಿಕ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ನೀಡುವುದು, ಹಳೆಯದಾದರೂ ಸುಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿರುವ ವಾಹನಗಳ ಮರುಬಳಕೆಗೆ ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸುವುದು ಹಾಗೂ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಾರಿಗೆ ಮತ್ತು ವಿದ್ಯುತ್ ವಾಹನಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವುದು ಅತ್ಯಗತ್ಯವಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಹಳೆಯ ವಾಹನಗಳ ವಿಲೇವಾರಿ ಸಮಸ್ಯೆ ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಪರಿಸರ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಮತ್ತಷ್ಟು ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಲಿದೆ.
