ಬೆಂಗಳೂರು, ಏಪ್ರಿಲ್ 07, 2026: ರಾಜ್ಯದ ವಿವಿಧ ರಾಷ್ಟ್ರೀಕೃತ ಮತ್ತು ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳಲ್ಲಿ ಹೂಡಿಕೆದಾರರು ಮತ್ತು ಗ್ರಾಹಕರು ಹೂಡಿರುವ ಹಣವು ವಾರಸುದಾರರಿಲ್ಲದೆ ‘ಅನಾಥ’ವಾಗಿ ಉಳಿದಿರುವ ಆತಂಕಕಾರಿ ವಿಷಯವೊಂದು ಬೆಳಕಿಗೆ ಬಂದಿದೆ. ಲಭ್ಯವಿರುವ ಇತ್ತೀಚಿನ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಕರ್ನಾಟಕದಾದ್ಯಂತ ಸುಮಾರು 1.16 ಕೋಟಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಗಳು ಕಳೆದ ಹತ್ತು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಯಾವುದೇ ಚಟುವಟಿಕೆಯಿಲ್ಲದೆ ಸ್ಥಗಿತಗೊಂಡಿವೆ. ಈ ಖಾತೆಗಳಲ್ಲಿರುವ ಸಾವಿರಾರು ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳ ಹಣವು ಯಾರೂ ಕ್ಲೈಮ್ ಮಾಡದ ಕಾರಣ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳಲ್ಲೇ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿದ್ದು, ಆರ್ಥಿಕ ವಲಯದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಮಟ್ಟದ ಚರ್ಚೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ.
ಈ ಅನಾಥ ಖಾತೆಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯು ರಾಷ್ಟ್ರೀಕೃತ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಂಡುಬಂದಿದ್ದು, ಖಾಸಗಿ ವಲಯದ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳೂ ಸಹ ಈ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಹಿಂದೆ ಬಿದ್ದಿಲ್ಲ. ದಶಕಗಳಿಂದ ಹಣಕಾಸಿನ ವಹಿವಾಟು ನಡೆಸದ ಕಾರಣ ಈ ಖಾತೆಗಳನ್ನು ‘ಅನ್ಕ್ಲೈಮ್ಡ್ ಡೆಪಾಸಿಟ್ಸ್’ (Unclaimed Deposits) ಎಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ವಾರಸುದಾರರ ವಿಳಾಸ ಬದಲಾವಣೆ, ನಾಮಿನಿಗಳ ಮಾಹಿತಿ ಇಲ್ಲದಿರುವುದು ಅಥವಾ ಖಾತೆದಾರರ ನಿಧನದ ನಂತರ ಅವರ ಕುಟುಂಬಸ್ಥರಿಗೆ ಈ ಉಳಿತಾಯದ ಬಗ್ಗೆ ಅರಿವಿಲ್ಲದಿರುವುದು ಈ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣಗಳೆಂದು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಬೆವರಿನ ಹನಿ ಈ ರೀತಿ ನಿಷ್ಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಉಳಿಯಬಾರದು ಎಂಬ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ (RBI) ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಈಗ ವಿಶೇಷ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುತ್ತಿವೆ. ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳು ತಮ್ಮ ವೆಬ್ಸೈಟ್ನಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ಖಾತೆದಾರರ ಹೆಸರನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಬೇಕು ಮತ್ತು ವಾರಸುದಾರರನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಸೂಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ತಮ್ಮ ಹಳೆಯ ಖಾತೆಗಳನ್ನು ಅಥವಾ ತಮ್ಮ ಹಿರಿಯರ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿರುವ ಠೇವಣಿಗಳನ್ನು ಹುಡುಕಲು ‘ಉದ್ಗಮ್’ (UDGAM) ಪೋರ್ಟಲ್ನಂತಹ ವೇದಿಕೆಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಉತ್ತೇಜಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಪಾರದರ್ಶಕತೆ ತರಲು ಮತ್ತು ಜನರ ಹಣ ಜನರಿಗೇ ತಲುಪುವಂತೆ ಮಾಡಲು ಈ ಮಾಹಿತಿ ಹಂಚಿಕೆ ಅತ್ಯಗತ್ಯವಾಗಿದೆ. ಗ್ರಾಹಕರು ಕೂಡ ತಮ್ಮ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಗಳಿಗೆ ಸರಿಯಾದ ನಾಮಿನಿ (Nominee) ಹೆಸರನ್ನು ಸೇರಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಕೆವೈಸಿ (KYC) ವಿವರಗಳನ್ನು ಕಾಲಕಾಲಕ್ಕೆ ನವೀಕರಿಸುವುದು ಬಹಳ ಮುಖ್ಯ. ಒಂದು ವೇಳೆ ನಿಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಸದಸ್ಯರ ಹಳೆಯ ಪಾಸ್ಬುಕ್ಗಳು ಅಥವಾ ಎಫ್ಡಿ ಸರ್ಟಿಫಿಕೇಟ್ಗಳು ಸಿಕ್ಕರೆ, ತಕ್ಷಣವೇ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿ ಹಕ್ಕು ಸಾಧಿಸುವ ಮೂಲಕ ಈ ‘ನಿದ್ರಿಸುತ್ತಿರುವ’ ಹಣವನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯಬಹುದಾಗಿದೆ
