ನವದೆಹಲಿ, ಮಾರ್ಚ್ 02, 2026:
ಭಾರತದ ನಾಗರಿಕ ವಿಮಾನಯಾನ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಇಂದು ಹೊಸ ಅಧ್ಯಾಯವೊಂದು ಆರಂಭವಾಗಿದೆ. ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ‘ಗ್ರೀನ್ ಹೈಡ್ರೋಜನ್’ ಇಂಧನವನ್ನು ಬಳಸಿ ಚಲಿಸುವ ಮೊದಲ ಸ್ವದೇಶಿ ನಿರ್ಮಿತ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ವಿಮಾನವು ಇಂದು ದೆಹಲಿಯಿಂದ ಜೈಪುರಕ್ಕೆ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಹಾರಾಟ ನಡೆಸಿದೆ. ಈ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವು ವಿಮಾನಯಾನದಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಕಾರ್ಬನ್ ಹೊರಸೂಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಶೂನ್ಯಕ್ಕೆ ಇಳಿಸುವ ಗುರಿ ಹೊಂದಿದ್ದು, ಜಾಗತಿಕ ತಾಪಮಾನ ಏರಿಕೆಯನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಬದ್ಧತೆಯನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸಿದೆ.
ಈ ವಿಮಾನದಲ್ಲಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಜೆಟ್ ಇಂಧನದ ಬದಲಿಗೆ ಲಿಕ್ವಿಡ್ ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ಇಂಧನ ಕೋಶಗಳನ್ನು (Fuel Cells) ಬಳಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಕೋಶಗಳು ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ಮತ್ತು ಆಮ್ಲಜನಕದ ನಡುವಿನ ರಾಸಾಯನಿಕ ಕ್ರಿಯೆಯ ಮೂಲಕ ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದಿಸಿ ಮೋಟಾರ್ಗಳನ್ನು ಚಲಾಯಿಸುತ್ತವೆ. ಇದರ ವಿಶೇಷತೆಯೆಂದರೆ, ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ವಿಮಾನದ ಎಂಜಿನ್ನಿಂದ ಕೇವಲ ನೀರಿನ ಹಬೆ (Water Vapor) ಹೊರಬರುತ್ತದೆಯೇ ಹೊರತು ಯಾವುದೇ ಹಾನಿಕಾರಕ ಅನಿಲಗಳಲ್ಲ. ಇದು ಪರಿಸರ ಸ್ನೇಹಿ ಸಾರಿಗೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ಬದಲಾವಣೆ ತರಲಿದೆ ಎಂದು ತಜ್ಞರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.
ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು ‘ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ಮಿಷನ್’ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಯೋಜನೆಗೆ ಭಾರಿ ಮೊತ್ತದ ಅನುದಾನ ನೀಡಿದೆ. ಈ ಯಶಸ್ವಿ ಹಾರಾಟವು ಮುಂಬರುವ 2030ರ ವೇಳೆಗೆ ದೇಶದ ಆಯ್ದ ಮಾರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ಚಾಲಿತ ಪ್ರಯಾಣಿಕ ವಿಮಾನಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಲು ದಾರಿ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿದೆ. ಅದಲ್ಲದೆ, ಅದಾನಿ ಮತ್ತು ರಿಲಯನ್ಸ್ನಂತಹ ದೊಡ್ಡ ಉದ್ಯಮ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ಉತ್ಪಾದನಾ ಘಟಕಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಮುಂದಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ಇಂಧನ ವೆಚ್ಚವು ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಇಳಿಕೆಯಾಗುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ.
ಆದಾಗ್ಯೂ, ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ಸಂಗ್ರಹಣೆ ಮತ್ತು ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಇಂಧನ ತುಂಬಿಸುವ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುವುದು ಸದ್ಯದ ಮುಂದಿರುವ ಸವಾಲಾಗಿದೆ. ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ಅತೀ ಹೆಚ್ಚು ದಹನಕಾರಿಯಾದ್ದರಿಂದ ಸುರಕ್ಷತಾ ಕ್ರಮಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಈ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವು ಯಶಸ್ವಿಯಾದರೆ, ಮುಂದಿನ ದಶಕದಲ್ಲಿ ವಿಮಾನಯಾನವು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಪರಿಸರ ಸ್ನೇಹಿಯಾಗಲಿದ್ದು, ಪ್ರಯಾಣದ ದರಗಳೂ ಕೂಡ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರಿಗೆ ಕೈಗೆಟಕುವಂತಾಗಲಿವೆ.
